Madaxa Koowaad: Qodobbo Guud ee Baarlamaanka Federaalka

(1) Baarlamaanka Federaalka ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya wuxuu ka kooban yahay: (a) golaha Shacabka , iyo (b) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka (2) golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah iyo golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka waxay masuuliyadaha sharci-dejinta u gutaan si waafaqsan Madaxa Afraad ee Dastuurkan oo ku saabsan habraaca sharci-dejinta Heerka Qaran.

golayaasha Baarlamaanka Federaalku: (a) Xilalka ay wadaagaan waa inay u gutaan si wadajir ah; (b) Xilalka uu gole waliba gaarka u leeyahay wuxuu u gutaa gaar ahaantiisa.

Xilka sharci-dejinta ee ay wadaagaan labada gole waxaa ka mid ah: (a) Markii loo baahdo Aqalka golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka iyo Aqalka Dawladaha Federaalka ka mid ah waxay qabsanayaan fadhiyo wadajir ah, waxaana fadhiyadaa hoggaaminaya guddoomiyaha Aqalka Sare ama xubin kale oo ka tirsan Baarlamaanka Federaalka ah hadba sida ay xeerka iyo nidaamka aqalladu dhigayaan. (b) Inta uu guddoominayo fadhiyada wadajirka ah, guddoomiyaha Aqalka Sare Federaalka ah, ama guddoomiyaha golaha shacabka ama xubintii kale ee la isla garto in ay guddoonka qabataa, kuma laha wax cod ah arrimaha loo codeynayo, marka laga reebo xaaladda ay cododkii tiro ahaan sinnaadaan. (c) Iyadoo aan wax loo dhimeyn awoodda uu Baarlamaanku ku habeynayo hawlihiisa iyo shaqo- fulintiisa, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka waxaa laga yaabaa, marka uu u arko in ay ku haboon tahay, in uu ku codsado/ay ku codsato farriin loo diro labada guddoomiye ee aqallada in la qabto fadhi wadajir ah oo ku saabsan: (i) Dejinta habraacyada haga hawlaha guddiyada isku dhafan ee labada gole; (ii) Dhaqangalinta habraacyada meel-marinta go’aannada ay gaaraan guddiyada isku dhafan; (iii) Wax kabaddalidda iyo dib-u-eegidda Dastuurka si waafaqsan Cutubka 15aad.

(1) Qofka loo dooranayo xubinnimadda Baarlamaanka Federaalka waa in: (a) Uu yahay Muwaaddin Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, dhimirkiisu dhan yahay, da’diisuna aanay ka yarayn shan iyo labaatan (25) sano, codbixiye ahaanna u diiwaangashan; (b) Aan xuquuqdiisa muwaaddinnimo go’aan maxkmadeed lagu hakin shantii (5) sano ee ugu dambaysey; (c) Uu leeyahay ugu yaraan aqoon dugsi sare ama waayo’aragnimo u dhiganta. (2) Ka hor inta aan qofka la oggolaan murashaxnimadiisa, guddiga Qaranka ee Madax Bannaan ee Doorashooyinka waa inuu hubiyo in musharraxu buuxiyey shuruudaha ku cad qodobkan.

(1) Xubinnimada Baarlamaanka Federaalka waxaa lagu lumin karaa: (a) Xubinta oo geeriyoota (b) Xubinta oo ay la soo gudbonaato xaalad xilgudasho la’aaneed oo joogto ah. (c) Xubinta oo istiqaalad u gudbisa aqalka ay xubinta ka tahay, lagana oggolaado. (d) Ka-maqnaansho labo kalfadhi oo caadi ah, iskuna xiga ayada oo aanay jirin sabab maangal ah. (e) Haddii ay xubintu aqbasho xil Dawladeed aan wasiir ka ahayn (f) Haddii la hakiyo xuquuqdiisa muwaaddinnimo, sida ku cad Sharciga. (2) Haddii xubin ka mid ah Baarlamaanka Federaalka lumiso xubinnimadeeda waxaa baddelaya qofka doorashadii hore ku xigey. (3) Sharciga doorashada ayaa caddaynaya habraaca loo marayo xulashada xubin- sugaha, waana in lagu dhaariyo 30 beri gudohood laga bilaabo maalinta xildhibaanka uu beddelayaa lumiyey xubinnimada Baarlamaanka.

(1) Muddada xil-haynta Baarlamaanka Federaalku waa 4 afar sano oo ka bilaabata maalinta natiijada doorshada lagu dhawaaqo.
(2) Xildhibaan kasta oo Baarlamaanka Federaalka ka mid ah dib ayaa loo dooran karaa.

(1) Xubin kasta oo ka mid ah labada Aqal ee Baarlamanka Federaalka marka ay xilkeeda gudaneyso waa in ay ku shaqaysaa sida ay danta qaranku ku jirto. (2) Iyada oo oofinaysa waajibaadka ku cad faqradda (1) ee qodobkan, xubin kasta oo ka mid ah Golaha Shacabka, xil gaar ah ayaa ka saaran matilaadda degaan-codbixiyeyaasha laga soo soo doortay, iyadoon loo eegin siyaasad iyo taageerid xisbiyo kale. (3) Xubin kasta oo ka mid ah Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka wuxuu xil gaar ahi ka saaran yahay matalaadda danaha Dawladaha xubinta ka ah Dawladda Federaalka ee uu matalayo iyo in uu ilaaliyo nidaamka Federaalka, kuna shaqeeyo dareen iskaashi Federaalnimo.

(1) Labada gole ee Baarlamaanka Federaalka ahi waxa ay dhisan karaan guddiyo wadaag ah oo hawlahooda u fududeeya. (2) Xeer-nidaamiye labada gole ay wadajir u mariyaan ayaa lagu go’aaminayaa tirada guddiyada iyo habraacyada xil-fulintooda. Madaxa Labaad: Golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka

golaha Shacabku ee Baarlamaanka Federaalku wuxuu matilaa dhammaan shacabka Soomaaliya, Awoodda sharci-dejinta ee golaha shacabku keligii leeyahay waxaa ka mid ah: (a) Ka-qaybgalka wax ka beddelidda Dastuurka, si waafaqsan Cutubka 15aad; (b) Ansixinta, wax ka beddelidda iyo diidmada sharciyada la horgeeyo, si waafaqsan Cutubkan iyo Cutubka15aad; (c) Ka-baaraandegidda sharciyada uu ansixiyo Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka; (d) U-igmashada Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka awoodaha sharci-dejinta marka laga reebo wax ka beddelidda Dastuurka.

(1) Xubnaha golaha Shacabka waxaa si toos ah, qarsoodi ah, oo madaxbanaani ku dooranaya shacabka Jamhuuriyadda Federaalka ee Soomaaliya. (2) Tirada xil-dhibaannada caadiga ah ee golaha Shacabka (Aqalka Hoose) ee Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya waa Laba boqol shan iyo todobaatan (275). (3) Tirada guud ee xubnaha golaha shacabka waa in ay matilaad isu dheellitiran ku yeeshaan dhammaan qaybaha bulshada. (4) Qof kasta oo noqda Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka ee Soomaaliya, marka uu xilka banneeyo, wuxuu noqonayaa xildhibaan golaha Shacaba inta uu nool yahay haddii aan xil-ka- qaadis lagu samayn iyadoo aanay muddadii xil-hayntiisu dhammaan si waafaqsan qodobka 92aad ee Dastuurkan, tirada xildhibaanadana dheeraad ayuu ka yahay.

Federaalka (1) golaha Shacabka, fadhigiisa koowaad oo uu guddoominayo qofka ugu da’da weyn, waa inuu iska dhex doorto guddoomiye iyo laba (2) Ku-Xigeen. (2) Haddii ay dhacdo waqtiyada qaar in ay maqanaadaan guddoomiyaha iyo ku-xigeennadiisu, goluhu waa in uu mid ka mid ah xubnihiisa u doortaa in uu noqdo shir-gudoomiye ku- meel-gaar ah. (3) guddoomiyuhu inta uusan qaban xilka waa in uu ka tanaasulo xil kasta oo uu ka hayo xisbi siyaasadeed, waana in uu noqdo dhexdhexaad marka uu gudanayo/gudaneyso xilalkiisa/xilalkeeda. (4) guddoomiyaha iyo ku-xigeennadiisa waxaa codayn qarsoodi ah ku doorta aqlabiyadda tirada guud ee xubnaha golaha Shacabka ee Federaalka ah, xilkana kaga qaada codbixinta saddex dalool laba dalool xubnaha golaha Shacabka Federaalka ah.

(1) golaha Shacabka ee Federaalka ah ee cusub, fadhigiisa koowaad waa inuu ku qabsoomaa soddon (30) maalmood gudahood kaddib marka lagu dhawaaqo natiijada doorashada guud. Taariikhda fadhiga la qabanayo waxaa goynaya guddiga Qaranka ee Madax Bannaan ee Doorashooyinka. (2) golaha Shacabku ee Federaalka ihi waa inuu sannad kasta yeeshaa labo kalfadhi oo caadi ah oo ugu yaraan midkiiba socdo afar (4) bilood. (3) Xeer-hoosaadka golaha Shacabka Federaalka ah ayaa lagu xaddidayaa waqtiyada iyo taariikhda kalfadhiyada caadiga ah ee golaha Shacabka iyo xilliyada nasashada. (4) golaha Shacabku wuu yeelan karaa Kalfadhiyo aan Caadi ahayn haddii: (a) Madaxweynaha Federaalku isugu yeero, ka dib marka uu helo codsi ka yimaada golaha Wasiirrada; (b) guddoomiyaha goluhu isugu yeero; (c) Haddii ay codsi qoraal ku weydiistaan ugu yaraan boqolkiiba labaatan (20%) xubnaha golaha Shacabka ee Federaalku.

Lama kala diri karo golaha Shacabka ka hor dhammaadka muddadiisa afarta sano ah marka laga reebo haddii uu goluhu awoodi waayo in uu ansixiyo golaha wasiirrada iyo barnaamijka Dawlada sida ku xusan qodobka 100aad (c) ee dastuurkan.

(1) golaha Shacabku ee Baarlamaanka Federaalka ah waa in uu samaystaa xeer-hoosaadkiisa, kaas oo siinaya ka-qaybgal buuxa xubnihiisa. (2) golaha Shacabku ee Baarlamaanka Federaalka ah wuxuu isu qaybinayaa guddiyo u kala xilsaaran hawlihiisa. (3) golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah marka la horkeeno sharci qabyo ah wuxuu u xil- saarayaa guddiga qaabilsan, si uu uga soo baaraandego, talana uga soo jeediyo fadhiga loo dhan yahay ee golaha. (4) Sharci qabyo ah oo goluhu diidey dib looguma soo celin karo golaha ilaa ay ka soo wareegato soddon (30) maalmood maalinta goluhu diidey. (5) Fadhiyada golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah iyo guddiyadiisaba waa inay u furan yihiin dhegeysiga dadweynaha iyada oo maanka lagu hayo mabaadi’da guud ee daahfurnaanta Dawladda. Xeer-hoosaadka golaha waa inuu qeexo mararka ay lagama maarmaan noqonayso in golaha Shacabku yeesho fadhiyo ay albaabadu u xiranyihiin.

(1) golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah wuxuu leeyahay awood sharci-dejin oo ah: (a) Inuu ansixiyo, wax ka beddelo ama diido sharciyada la horkeeno; (b) Inu curiyo sharci kasta oo cusub oo aan ka ahayn kan la xiriira miisaaniyadda sanadlaha ah, kaas oo uu diyaarinayo golaha Wasiirrada. (2) golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka waxaa kale oo uu leeyahay awoodahan dheeriga ah ee soo socda: (a) Inuu oggolaado ama diido guddiyada madaxa bannaan ee Ra’iisul-Wasaaruhu hor-keeno golaha Shacabka; (b) Awoodda la-xisaabtaanka iyo kor-joogtaynta hay’adaha Dawladda ee Heerka Qaranka, gaar ahaan dhinaca hubinta dhaqangelinta sharciyada dalka; (c) U-yeeridda Rai’iisul-wasaaraha, xubnaha golaha wasiirrada, gudoomiyayaasha guddiyada Qaranka iyo Xafiisyada Madaxa Bannaan. Mas’uul kasta oo uu u hoggansami waaya u-yeeridda, wuxuu golaha Shacabku awood u leeyahay inuu dib-u-eegid ku sameeyo xilkiisa; (d) Inuu Ra’iisul Wasaaraha, xubnaha golaha Wasiirrada iyo barnaamijika xukumadda kalsooni ku siiyo codayn gacan-taag ah ee aqlabiyadda tirada guud ee golaha Shacabka 50% +1; (e) Inuu cod aqlabiyadda tirada guud ee golaha Shacabka 50% +1 oo gacan-taag ah kalsoonida golaha Shacabka ugala noqdo Ra’iisul-Wasaaraha iyo ku- xigeenka/kuxigeennada Ra’iisul- Wasaaraha; (f) Doorashada iyo xil-ka-qaadidda Madaxweynaha sida ku cad Dastuurka; (g) Hirgelinta muhiimadaha kale ee uu u oggolaadey Dastuurku, si loo hubiyo dhaqan-gelin habboon iyo dib-u-eegid Dastuurka.

Federaalka (1) Xildhibaanka Golaha Shacabka dhibaato kama soo gaari karto fikradda ama codka uu ka hor dhiibto golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah iyo guddiyadiisa. (2) Haddii aan laga haysan oggolaansho golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah, Xildhibaanka laguma qaadi karo dacwad ciqaabeed; lama xiri karo lamana baari karo qof ahaan, hoygiisa ama meeshii kale ee u gaar ah, haddaan lagu qaban isagoo faraha kula jira dembi sharci ahaan khasab ay tahay in laga soo saaro amar qabasho ah. Sidoo kale haddii aan laga helin oggolaansho golaha Xildhibaanka lama qaban karo, xabsina laguma hayn karo iyadoo la fulinaayo xukun maxkamadeed oo xataa kama dambays ah. (3) Dacwad aan ahayn mid ciqaabeed Xildhibaanka waa lagu furi karaa, iyadoo aan oggolaansho la weydiisan golaha Shacabka. (4) Sharci gaar ah ayaa qeexaya xasaanadda Xilidhibaanada golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka. (5) gunnooyinka iyo daryeelka kale ee ay xaqa u leeyihiin Xildhibannada golaha Shacabka waxaa laga bixinaya Khasnadda Dhexe ee Xukuumadda Federaalka. Madaxa Saddexaad: Awoodda Sharci-dejinta iyo Awoodaha Kale Ee Aqalka Sare Ee Baarlamaanka Federaalka

(1) Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalku wuxuu matalaa Dawladaha xubinta ka ah Dawladda Federaalka, masuuliyadihiisa sharci-dejintaba waxaa ka mid ah: (a) Ka qayb qaadashada wax ka beddelidda Dastuurka, si waafaqsan Cutubka 15aad; (b) Ansixinta, wax ka beddelidda iyo diidmada sharciyada la horkeeno, si waafaqsan Qodobbada 82-83; (c) Eegidda sharciyada loo igmadey si waafaqsan Qodobbada 82-83; (d) Ka qayb qaadashada doorashada Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka ee Soomaaliya si waafaqsan Qodobka 89aad; (e) Xil ka qaadida Madaxweynaha si waafaqsan Qodobka 92aad; (f) Ka qayb qaadashada habraaca ku-dhawaaqista xaalad dagaal si waafaqsan dastuurkan; (g) Hirgalinta muhiimadaha kale ee uu u oggolaaday Dastuurka si loo hubiyo dhaqangalin habboon iyo dib-u-eegid Dastuurka; (h) Ka qayb qaadashada habraaca ku dhawaaqa xaalad deg-deg ah si waafaqsan dastuurkan; (i) Ka qayb qaadashada nidaamka lagu magacaabayo xubnaha soo socda ee hay’adaha Dawladda ee soo socda si waafaqsan Dastuurkan: (i) Xubnaha golaha Adeegga garsoorka; (ii) guddoomiyaha iyo garsoorayaasha Maxkamadda Dastuuriga ah; (iii) Xubnaha guddiga Qaranka ee Madax-bannaan ee Doorashooyinka; (iv) Xubnaha guddiga Xuduudaha iyo Federaalaynta; (v) Xubnaha guddiga Xalinta Khilaafaadka.

Xubnaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka waxaa si toos ah, qarsoodi ah oo madaxbannaan u dooranaya shacabka Dawladaha xubnaha ka ah Dawladda Federaalka, tiradoodana waa ugu badnaan konton iyo afar (54) Xildhibaan oo ka imaanaya toban iyo sideed (18) gobol ee Soomaaliya lahayd ka hor 1991kii, iyada oo saldhig looga dhigayo: (a) Tirada Dawladaha xubnaha ka ah Dawladda Federaalka; (b) Dawladaha xubinta ka ah Dawladda Federaalka waxay Aqalka Sare ku yeelanayaan xubno tiro isle’eg ah; (c) Tirada guud ee xubnaha golaha Aqalka Sare waa in ay matilaad isu dheellitiran ku yeeshaan dhammaan qaybaha bulshadu.

Federaalka guddoomiyaha iyo Ku-xigeenada golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka waxaa loo doortaa xilkana looga qaadaa habraac la mid ah kan guddoomiyaha/Ku Xigeenada golaha Shacabka.

(1) golaha cusub ee Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka, fadhigiisa koowaad waa inuu ku qabsoomaa 30 maalmood gudahood, kaddib marka lagu dhawaaqo natiijada doorashada guud. Taariikhda fadhiga la qabanayo waxaa goynaya guddiga Qaranka ee Madax-bannaan ee Doorashooyinka. (2) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka waa inuu sannad kasta yeeshaa labo kalfadhi oo caadi ah oo ugu yaraan midkiiba socdo afar (4) bilood. (3) Xeer-hoosaadka golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka ayaa lagu xaddidayaa, waqtiyada iyo taariikhda kalfadhiyada caadiga ah ee golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka iyo xilliyada nasashada. (4) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka wuu yeelan kara Kalfadhiyo aan Caadi ahayn haddii: (a) Ra’iisul-wasaaraha isugu yeero; (b) guddoomiyaha goluhu isugu yeero; (c) Haddii ay codsi qoraal ku weydiistaan ugu yaraan laba (2) Dawladaha xubinta ka ah Dawladda Federaalka.

(1) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalku waa in uu samaystaa xeer-hoosaadkiisa, kaas oo ka- qaybgal buuxa siinaya xubnihiisa. (2) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka wuxuu isu qaybinayaa guddiyo u kala xilsaaran hawlihiisa. (3) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka marka la horkeeno sharci qabyo ah wuxuu u xilsaarayaa guddiga qaabilsan si uu uga soo baaraandego talana uga soo jeediyo fadhiga loo dhanyahay ee golaha. (4) Sharci qabyo ah oo goluhu diiday dib looguma soo celin karo golaha ilaa ay ka soo wareegato soddon (30) maalmood maalinta goluhu diiday. (5) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka iyo guddiyadiisuba waa inay u furan yihiin dhegeysiga dadweynaha iyada oo maanka lagu hayo mabaadi’da guud ee daahfurnaanta Xukuumadda.

(1) Haddii aan Dastuurku si kale u sheegin, xubin walba oo ka tirsan Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka ahi waxay yeelaneysaa hal cod. (2) Haddii aan Dastuurku si kale u sheegin, go’aammada Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka ihi waxay ku ansaxayaan codad aqlabiyad ah marka loo eego tirada guud ee xubnaha aqalka.

Baarlamaanka Federaalka (1) Wasiirradu waxay ka soo qayb geli karaan fadhiyada, kana hadli karaan, iyaga oo aan cod ku lahayn. Xeer-hoosaadka Aqalka Sare ee Baarlamaanku Federaalka ah wuxuu oggolaan karaa in kalfadhiyada caadiga ah ay wasiirradu, qoraal ama tiraab, kaga jawaabaan su’aalaha xubnaha. (2) golaha Aqalka Sare ama guddiyada golaha Baarlamaanka Aqalka Sare waa ay u yeeri karaan Ra’iisul Wasaaraha iyo xubnaha golaha Wasiirrada si ay wax uga weydiiyaan arrimaha xilkooda la xiriira. (3) golaha Baarlamaanka Aqalka Sare ama guddiyadiisu waa in ay si qoraal ah ugu diraan arrimaha ay ugu yeeranayaan ugu yaraan toddobaad ka hor maalinta ay u muddeeyeen.

(1) Xubnaha golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalku waxay leeyihiin xasaanad la mid ah tan xubnaha golaha Shacabka sida ku xusan Dastuurkan. (2) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka lama kala diri karo. Madaxa Afraad: Habraaca Sharci-dejinta Baarlamaanka

(1) Si waafaqsan Dastuurka, habraaca sharci-dejintu waa hindise sharciyeed qabyo ah oo ku saabsan: (a) Dib-u-eegidda iyo soo jeedinta wax ka beddelka Dastuurkan dib ugu noqoshada Dastuurkan; (b) Qoridda iyo diyaarinta sharci qabyo ah oo cusub oo aan la xiriirin miisaaniyad-sanadeedda; (c) Soo-jeedinta sharci-qabyo ah oo cusub oo aan la xiriirin miisaaniyad-sanadeedda; (d) Dib-u-eegid sharci hore u jirey. (2) Ka doodidda sharci qabyo ah oo la xariira wax ka beddelka Dastuurkan waxay ka billabanayaa golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka. (3) Ka-doodidda sharci kasta oo qabyo ah wuxuu ka bilaaban karaa mid kasta oo ka mid ah labada aqal ee Baarlamaanka Federaalka.

(1) Sharci qabyo ah oo heer qaran ah, waxaa curin kara: (a) golaha Xukuumadda; ama (b) Ugu yaraan toban (10) xildhibaan oo ka mid ah xubnaha golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah, marka laga reebo sharci qabyo ah oo la xiriira arrimaha miisaaniyadda sanadlaha ah oo golaha Xukuumadda oo keliyihi curin karo. (2) Sharciyada qabyada ah waxaa golaha Sare ee Baarlamaanka Federaalka ah u soo bandhigi kara: (a) Ugu yaraan hal wakiil oo ka socda Dowladaha Xubinta ka ah Federaalka; ama (b) guddi kasta oo ka mid ah Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka ah.

(1) Labada Aqal ee Baarlamaankuba way curin karaan Sharci. (2) Aqalka Shacabka oo keliya ayaa leh awoodda diidmada sharci qabyo ah. (3) Haddii labada Aqal ee Baarlamaanka Federaalka ah uu dhex yimaado khilaaf ku saabsan sharci qabyo ah, mid kasta oo ka mid ah labada Aqal ayaa guddi wadajir ah oo ka kooban labada Aqal ugu baaqi kara in uu isku dayo in uu xalliyo khilaafaadka iyo in uu labada Aqal u soo jeediyo sharci qabyo ah oo la is-waafajiyey iyada oo laga duulayo iskaashiga dowladaha ee ay dhigayaan Qodobbada 51aad iyo 52aad. (4) golaha Shacabka oo keliya ayaa sharci qabyo ah u diri kara Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo, una faafiyo si rasmi ah.

Federaalka (1) golaha Shacabka marka la horkeeno handise sharci qabyo ah waxaa u furan inuu sameeyo mid ka mid ah sida soo socota: (a) Inuu u ansixiyo sharcigaas sida uu yahay ama inuu ansixiyo isagoo wax ka beddelay, markaa loo diro Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka si uu u ansaxiyo; (b) In uu diido, kuna wargeliyo Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka, isagoo raacinaya sababaha loo diidey. (2) Marka Aqalka Sare uu soo gaaro sharci qabyo ah oo uu soo ansixiyay golaha Shacabka, waxaa u furan mid ka mid ah arrimaha soo socda: (a) Inuu u ansaxiyo sida golaha Shacabku ugu soo gudbiyay sharcigaas ka dibna dib ugu diro golaha Shacabka; (b) In ay ku sameeyaan wax ka beddel iyagoo sababeynaya isbeddeladaa, dibna ugu diraan golaha Shacabka; (c) In ay diidaan una gudbiyaan golaha Shacabka iyagoo raacinaya sababaha ay u diideen. (3) Marka golaha Shacabka uu soo gaaro hindise sharci qabyo ah oo u soo ansixiyay Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka ihi, waxay u dirayaan Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo, uguna soo saaro faafinta rasmiga ah. (4) Marka golaha Shacabka uu soo gaaro hindise sharci qabyo ah kaasoo uu soo beddelay Aqalka Sare waxaa u furan inuu sameeyo arrimaha soo socda middood: (a) Inuu oggolaado wax ka beddelkaa lagu sameeyay hindisaha sharciga qabyada ah, ka dibna u gudbiyo Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu Saxiixo uguna soo saaro faafinta rasmiga ah; (b) Inuu diido isbeddelada la sameeyay uuna ku baal maro go’aanka Aqalka Sare aqlabiyad 2/3 ah marka la eego tirada guud ee xubnaha aqalka, ka dibna uu u diro Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo uguna soo saaro faafinta rasmiga ah. (5) Marka golaha shacabka uu soo gaaro sharci qabyo ah oo uu soo diiday Aqalka Sare, Aqalkaasi wuxu samyn karaa arrimahan midkood: (a) Inuu uu aqbalo diidmada, sharcigaana uu faraha ka qaado; (b) In uu ku baal maro diidmaddii Aqalka Sare aqlabiya 2/3 ah marka la eego tirade guud ee xubnihiisa, ka dibna uu u diro Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo, uguna soo saaro faafinta rasmiga ah.

Federaalka (1) Markuu Aqalka Sare soo gaaro hindise sharci oo qabyo ah, waxaa u furan inuu sameeyo mid kamid ah, arimaha soo socda: (a) Inuu ku ansixiyo sharcigaas sida uu yahay ama isagoo wax ka beddel ay kaddibna u gudbiyo golaha Shacabka si uu u oggolaado; (b) Inuu diido sharcigaas kuna wargaliyo golaha Shacabka isagoo raacinaya sababaha uu ku diiday. (2) golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalku marka uu helo hindise sharci oo qabyo ah, kaas oo Aqalka Sare oggolaadey, waxaa u furan inuu sameeyo mid ka mid ah arrimaha soo socda: (a) In uu u oggolaado sharcigaas sida uu ugu soo gudbiyey Aqalka Sare, ka dibna uu u gudbiyo Madaxweynaha Dawlada Federaalka si uu ugu ogolaado, u saxiixo looguna soo saaro faafinta rasmiga; (b) Inuu wax kabeddelo sharcigaas dibna ugu celiyo Aqalka Sare isagoo raacinaya sababaha uu wax ugu beddeley; (c) Inuu diido, dibna uga celiyo Aqalka Sare, isagoo raacinaya sababaha uu u diidey. (3) Markuu Aqalka Sare soo gaaro hindise sharci qabyo ah, kaas oo uu wax ka beddeley golaha Shacabku, waxaa u furan inuu sameeyo mid ka mid ah arrimaha soo socda: (a) Inuu aqbalo wax ka beddelidda sharciga qabyada ah, isagoon codayn una gudbiyo Madaxweynaha Dawlada Federaalka si uu u oggolaado, u saxiixo, looguna soo saaro faafinta rasmiga ah; (b) Inuu diido wax kabeddelka sharcigaas, kagana gudbo/ku baalmaro go’aanka golaha Shacabka cod aqlabiyad ah oo 2/3 tirada xubnihiisa ah, dibna ugu celiyo golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka ah. (4) Markuu Aqalka Sare soo gaaro hindise sharci qabyo ah, kaasoo uu diiday golaha Shacabku, waxaa u furan inuu sameeyo mid ka mid ah arrimaha soo socda: (a) Inuu aqbalo diidmada sharcigaas isagoon u codeyn, joojiyana hindaha sharciga qabyada ah; (b) Inuu kaga gudbo/ku-baalmaro diidmada golaha Shacabka cod aqlabiyad 2/3 tirada xubnaha Aqalka ah, dibna ugu celiyo golaha Shacabka Federaalka ah. (5) Haddii uu golaha Shacabka soo gaaro hindise sharci qabyo ah, kaasoo uu horay wax uga beddelay, isbeddeladdii uu hore u sameeyayna uu Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalku aqbalay, waa in uu Hindisahaa Sharci Qabyada ah u diraa Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo, faafinta rasmiga ahna ugu soo saaro. (6) Haddii golaha shacabka uu soo gaaro Hindise Sharci qabyo ah, kaasoo ay hore wax uga beddeleen ama ay hore u diideen, go’aankooda horena uu baal maray Aqalka Sare, golaha Shacabku wuxuu sameyn karaa arrimahan midkood: (a) In ay ku baal maraan go’aanka Aqalka Sare cod aqlabiyad 2/3 tirada xubnahooda ah, halkaa ayeeyna ku joojin karaan hindisahaa sharci ee qabyada ah; (b) In ay aqbalaan go’aanka Aqalka Sare, ka dibna Hindisahaa Sharci ee qabyada ah u gudbiyaan Madaxweynaha Jamhuuriyadda si uu u saxiixo, faafinta rasmiga ahna ugu soo saaro. (7) Haddii ay ku kala aragti duwanaadaan Hindise Sharci qabyo ah Labada Aqal ee Baarlamaanka Federaalka ah marka uu marayo Hindisahaa Sharci heerka lagu qeexay Qaybta 4aad ama 6aad ee qodobkan, Labada Aqal midkood ayaa dalban karaa in la saaro guddi wadajir ah oo labada aqalba ka kooban si la isugu dayo in la xalliyo khilaafkaa, loona helo Hindise Sharci qabyo ah oo labada aqalba isla waafaqsan yihiin, iyadoo laga duulayo iskaashiga Dawladaha ka dhexeeya sida ku cad Qodobbada 51aad iyo 52aad ee Dastuurkan.

Kaydka sharciyada Dawladda waxaa mas’uul ka ah xoghayeyaasha Labada Aqal iyo garyaqaanka guud ee Jamhuuriyadda Federaalka oo faafinta rasmiga ah ku samaynaya.

Hindise sharci qabyo ah wuxuu dhaqan-gelayaa kaddib marka uu maro habraaca sharci-dejinta ee ku xusan qaybtan, Madaxweynaha Jamhuuriyadduna saxiixo, laguna soo saaro Faafinta Rasmiga.

(1) Sharci maray habraaca ansixinta sharciyada iyo dhaqangeliddaba waxaa lagu duri karaa oo keliya inuu ka soo horjeedo Dastuurka. (2) Sharci maray shuruudaha ku xusan cutubkan waxaa duri kara: (a) golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka, asagoo isu dhan ama ergo hal Dawladaha xubinta ka ah Dawladda Federaalka ka mid ah; (b) Saddax meelood meel ka mid ah xildhibaannada golaha Shacabka Federaalka; (c) golaha Wasiirrada Federaalka; (d) Ugu yaraan toban kun (10,000) oo cod bixiye oo diiwaangashan. (3) Duridda sharci si waafaqsan faqradaha 1 iyo 2 ee qodobkan waxaa la horgeyn karaa go’aanna ka gaari karta Maxkamadda Dastuuriga ah oo keliya. (4) Haddii Maxkamadda Dastuurigu ay jebiso duriddii sharciga, kharajka ku baxay waxaa bixinaaya dhinacii hindisaha duridda Maxkammadda Dastuuriga hor- keenay. (5) Habraaca loo marayo duridda iyo go’aan-ka-gaarista waa in lagu qeexaa nidaamka garsoorka.